Vastzitten in angst

Als je je angstig voelt, kan dat je heel erg beperken in je doen en laten. Als je iedere dag te maken hebt met een gevoel van angst, is een gevoel van veiligheid, vertrouwen en vrijheid vaak ver te zoeken. Angst kan al je aandacht opslokken, aandacht die je misschien liever zou besteden aan het hebben van een fijn leven. Je kan in een soort overleeftoestand komen die het heel moeilijk maakt om te genieten van je gezin of je vrienden, of van je baan, je hobby’s, om je te ontwikkelen en het leven te leven wat jij wil leven.

Je hoeft niet eens permanent in die angst te zitten om er hinder van te ondervinden. Soms komt de angst alleen op in bepaalde situaties of op bepaalde plekken. Soms heeft de angst te maken met ervaringen uit het verleden of maak je je zorgen om de toekomst. Misschien word jij of iemand uit je omgeving wel geconfronteerd met ziekte en ben je bang voor de gevolgen daarvan.

En hoewel angst soms een onoverkomelijk monster kan lijken, is het heel goed mogelijk om er iets aan te doen.

De functie van angst

Misschien is het wel interessant om eens naar de functie van angst te kijken. Iets bekijken en begrijpen kan het namelijk al een stukje minder onoverkomelijk maken. Angst is een signaal van je systeem dat je hebt gevoeld dat er iets gevaarlijks gebeurt. Iets wat je leven wel eens in gevaar zou kunnen brengen. Je wil graag blijven leven, dus gaat je lichaam actie ondernemen om die bedreiging het hoofd te bieden. Het maakt je klaar om te vechten of te vluchten. Eigenlijk is het dus een heel nuttig systeem en laat het je ook iets moois zien, je wil namelijk leven!

Deze overleefstand van je systeem heeft dus een heel belangrijke functie, het waarschuwt je voor gevaar en het helpt je om in gevaarlijke situatie jezelf in veiligheid te brengen. Zo helpt het je letterlijk om in leven te blijven. Het heeft alleen wel een nadeel. Deze ‘alarmknop’ is niet heel verfijnd afgesteld; het geeft een alarmsignaal bij werkelijk gevaar maar ook bij twijfel. Better safe than sorry… En zo kan een gevaarlijke situatie waar je alleen maar over nadenkt, angst die je voelt bij andere mensen, een enge film of een herinnering aan een gevaarlijke situatie datzelfde overleefsysteem triggeren. Daarnaast kan angst betrekking hebben op het sterven van een bepaald aspect van je leven, bijvoorbeeld je relatie, je baan of een bepaald beeld dat je van jezelf hebt. Een gevoel van angst gaat dus lang niet altijd om een directe fysieke bedreiging.

Bij een vals positieve uitslag van je overleefsysteem (gevaar waarnemen terwijl er je niet in levensgevaar bent), kun je dus wéten dat je op dat moment niet in gevaar bent, terwijl je toch een heftige angst kunt ervaren.

Hoe coaching je bij angst kan helpen

Coaching kan je helpen om te kijken wat maakt dat je angst voelt. Er vanuit gaande dat er op dit moment geen acute dreiging is, kijken we wat maakt dat je wel het gevoel hebt dat je in gevaar bent. Misschien blijk je voornamelijk last te hebben van de angst van andere mensen en kun je de oplossing vinden in het anders sturen van je aandacht zodat je niet meer hun angst voelt, maar je eigen veiligheid. Het kan ook zijn dat je bijvoorbeeld last hebt van een (traumatische) ervaring uit het verleden. Je hoeft je hier niet bewust van te zijn. Inzicht in die ervaring en belangrijker nog, in de dingen die je gevoeld hebt tijdens die ervaring, kunnen je helpen om die ervaring los te laten en om zo ook uit de angst te komen.

Omdat angst de neiging heeft om al je aandacht op te slokken en omdat het maakt dat je niet goed helder na kunt denken en eigenlijk niets anders kunt voelen dan de angst, heeft een coachingtraject bij angst twee aspecten. Het eerste aspect is erop gericht om je aandacht meer bewust te sturen. Om te zorgen dat je niet meer ín de angst zit, maar een gevoel van veiligheid kunt ervaren terwijl je ernaar kijkt. Naar de angst kijken is het tweede aspect. Dat doen we vanuit het hart, vanuit onvoorwaardelijke liefde. Vanuit onvoorwaardelijke liefde bekeken mag alles er zijn zoals het is en dat maakt dat we heel precies kunnen kijken wat nou maakt dat je je zo angstig voelt. En als je het eenmaal hebt gezien, is het vaak ook lang niet zo eng meer en kun je het, als dat nodig is, opruimen of transformeren.